Η ορεία κρύσταλλος είναι μια φυσικώς απαντώμενη μορφή άχρωμου, διαφανούς χαλαζία. Είναι ένα ορυκτό, όχι ένα κατασκευασμένο υλικό, και οι οπτικές του ιδιότητες διαφέρουν από αυτές του γυαλιού: είναι πιο σκληρή, έχει μια ελαφρά φυσική διπλοδιάθλαση, και η διαύγεια των καλών δειγμάτων μπορεί να είναι εξαιρετική. Η Cartier τη χρησιμοποίησε εκτεταμένα από τις αρχές του εικοστού αιώνα και μετά, ιδιαίτερα σε αντικείμενα όπου η διαφάνεια ήταν μέρος της σχεδιαστικής ιδέας.
Μυστηριώδη Ρολόγια
Η πιο τεχνικά απαιτητική εφαρμογή ήταν στο μυστηριώδες ρολόι, όπου η ορεία κρύσταλλος σχημάτιζε τη διαφανή σφαίρα ή τους στύλους μέσα από τους οποίους οι δείκτες του ρολογιού φαινόταν να αιωρούνται χωρίς καμία ορατή σύνδεση με τον μηχανισμό. Η ψευδαίσθηση εξαρτιόταν από τη διαύγεια του υλικού: ακόμα και μια ελαφρά θολούρα ή εγκλείσματα θα είχαν τραβήξει το βλέμμα στον κρυμμένο μηχανισμό. Ο μηχανισμός, σχεδιασμένος σε συνεργασία με τον Maurice Couet και βασιζόμενος στην κατασκευή ακριβείας της Jaeger-LeCoultre, ήταν κρυμμένος μέσα στη βάση ή στην κορνίζα, και η κίνηση μεταδιδόταν μέσω της ίδιας της κρυστάλλου. Η ορεία κρύσταλλος ήταν το υλικό που κατέστησε δυνατή την ψευδαίσθηση.
Διακοσμητικά Αντικείμενα και Κορνίζες
Πέρα από τα μυστηριώδη ρολόγια, η ορεία κρύσταλλος εμφανίστηκε σε κορνίζες φωτογραφιών, αντικείμενα γραφείου, αξεσουάρ καλλωπισμού και θήκες καλλωπισμού. Κατά την περίοδο του Art Deco, με το ενδιαφέρον της για τη γεωμετρική σαφήνεια και την αλληλεπίδραση αδιαφανών και διαφανών επιφανειών, η ορεία κρύσταλλος προσέφερε ένα φυσικό υλικό που μπορούσε να συνδυαστεί με λάκα, σμάλτο και σκληρή πέτρα για να δημιουργήσει έντονες αντιθέσεις υφής και μετάδοσης φωτός.
Ορεία Κρύσταλλος και Γυαλί
Η διάκριση μεταξύ ορείας κρυστάλλου και γυαλιού έχει σημασία για όσους εργάζονται με κομμάτια εποχής, καθώς τα δύο υλικά μπορεί να φαίνονται παρόμοια αλλά συμπεριφέρονται διαφορετικά υπό πολωμένο φως και αντιδρούν διαφορετικά στα εργαλεία κοπής. Τα αντικείμενα Cartier εποχής τείνουν να χρησιμοποιούν ορεία κρύσταλλο όπου το υλικό είναι αναπόσπαστο μέρος του οπτικού αποτελέσματος του σχεδίου, το γυαλί χρησιμοποιήθηκε σε άλλα πλαίσια. Ο προσδιορισμός του υλικού που υπάρχει σε ένα συγκεκριμένο αντικείμενο είναι μέρος της εργασίας που αναλαμβάνουν οι ειδικοί κατά τον καθορισμό της φύσης και της κατάστασης ενός κομματιού.
Η υιοθέτηση της διαφάνειας ως σχεδιαστικής αξίας από την περίοδο του Art Deco, και η ιδιαίτερη δεξιότητα της Cartier στον συνδυασμό φυσικών υλικών με απροσδόκητους τρόπους, κατέστησαν την ορεία κρύσταλλο μια επαναλαμβανόμενη παρουσία στα πιο φιλόδοξα αντικείμενα της εταιρείας από τη δεκαετία του 1910 έως τη δεκαετία του 1930.
Πηγές
- Francesca Cartier Brickell, The Cartiers (Ballantine Books, 2019), κεφ. 5 (“Stones Paris: Early 1920s”) και κεφ. 8 (“Diamonds and Depression: The 1930s”)
- Hans Nadelhoffer, Cartier: Jewelers Extraordinary (Thames and Hudson, 1984, αναθεωρημένο 2007), αναφέρεται στις σελ. 184, 190 κ.α.
- Wikipedia: Ορεία Κρύσταλλος
